مقدمه: یکی از عوامل عدم موفقیت در بازیابی اطلاعات، ارائه نیاز اطلاعاتی کاربران در پرسوجوهای کوتاه و مبهم به نظامهای اطلاعاتی است. گسترش پرسوجو با افزودن اصطلاحات مناسب به پرسوجوهای کاربران، راهحلی مناسب برای حل این مشکل است. هدف پژوهش حاضر مرور نظاممند متون پژوهشی گسترش پرسوجو در زبان فارسی است.
روششناسی: فارسی و انگلیسی منابع اطلاعات علمی با کلیدواژههای مرتبط، تعداد 35 اثر به زبان فارسی و 18 اثر به زبان انگلیسی شناسایی شد. سپس با اعمال پالایش اولیه، معیارهای ورود و خروج از مطالعه و کنترل توسط متخصصان، تعداد شش اثر فارسی و هشت اثر انگلیسی برای ورود به مرور نظاممند انتخاب شدند. با طراحی کاربرگی، استخراج اطلاعات از آثار صورت پذیرفت. در ادامه، یافتههای مرور نظاممند در پی دستیابی به چهار هدف پژوهش تحلیل شدند: شناسایی روشها؛ شناسایی منابع دانشی؛ شناسایی مجموعه آزمونها؛ و شناسایی شکافهای پژوهشی و ارائه پیشنهادهایی برای پژوهشهای آینده در گسترش پرسوجوی زبان فارسی.
یافتهها: مرور پژوهشها نشان داد 14 اثر به گسترش پرسوجوی زبان فارسی پرداختهاند. این آثار بر اساس منابع دانشی اصطلاحات گسترش به چهار دسته تقسیم شدند: مبتنی بر ربط (هشت اثر)؛ مبتنی بر ساختارهای دانش (دو اثر)، مبتنی بر اطلاعات وب (دو اثر)، و مبتنی بر منابع ترکیبی (دو اثر). اغلب این پژوهشها بر روی اسناد خبری انجام شدهاند و از مجموعه آزمون روزنامه همشهری در نیمی از پژوهشها به عنوان منبع دانشی اصطلاحات گسترش و نیز مجموعه آزمون استفاده شده است.
حاصلی، داوود، فاطمه فهیمنیا، نادر نقشینه، هاشم عطاپور، ملوکالسادات حسینی بهشتی. 1398. مرور نظاممند پژوهشهای حوزه گسترش پرسوجو در زبان فارسی. پژوهشنامه کتابداری و اطلاعرسانی 9 (1): 201-220.
